Wspólna reakcja UE na pandemię COVID-19

Unia Europejska i jej kraje członkowskie non stop pracują nad zwalczaniem pandemii koronawirusa (COVID-19).

Ochrona zdrowia i życia obywateli jest priorytetem UE. Oprócz tego UE i państwa członkowskie podejmują zdecydowane działania, by łagodzić społeczno-gospodarcze skutki pandemii i chronić miejsca pracy. UE wykorzystuje wszelkie dostępne zasoby, aby pomóc państwom członkowskim w organizowaniu reakcji na poziomie krajowym. Dotyczy to między innymi udostępniania obiektywnych informacji o rozprzestrzenianiu się wirusa i skutecznych metodach zapobiegania zakażeniom.

Szefowie państw i rządów UE ustalili, że w reagowaniu na pandemię COVID-19 Unia ma następujące priorytety:

ograniczenie rozprzestrzeniania się wirusa
zapewnienie dostaw sprzętu medycznego
intensyfikacja badań nad metodami leczenia i szczepionkami
ochrona zatrudnienia, wsparcie dla firm i gospodarki.

Politycy ustalili też, że dołożą wszelkich starań, by umożliwić powrót do domu obywatelom UE, którzy z powodu pandemii nie mogą się wydostać z krajów trzecich.

Ograniczenie rozprzestrzeniania się wirusa

Mycie rąk zapobiega rozprzestrzenianiu się wirusów UE i kraje członkowskie wprowadziły środki, które mają ograniczyć i spowolnić rozprzestrzenianie się wirusa. UE postanowiła wprowadzić skoordynowane tymczasowe ograniczenie podróży do UE, które nie są niezbędne. Zwróciła się do państw członkowskich i państw strefy Schengen o przedłużenie tych czasowych obostrzeń do 15 czerwca (możliwe, że zostaną one przedłużone przynajmniej do 1 lipca 2020 r.).

Instytucje unijne zapewniają ciągły kontakt między ministerstwami i urzędami krajowymi oraz koordynację ich działań. Celem jest opracowanie konkretnych środków reagowania w skali UE. Środki te obejmują stopniowe wychodzenie z blokady z myślą o wejściu w fazę odbudowy oraz ożywienia dynamiki gospodarczej i społecznej.

Podstawą dla tych wspólnych działań są środki zarządzania ryzykiem oparte na specjalistycznej wiedzy naukowej. Są one zgodne z wytycznymi opracowanymi przez Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób oraz ustanowiony przez Komisję zespół epidemiologów i wirusologów.

Zapewnienie dostaw sprzętu medycznego

Lekarze i pielęgniarki dostarczają sprzęt medyczny We współpracy z krajami członkowskimi i sektorem przemysłu UE dba o to, by w całej Europie dostępne były odpowiednie ilości sprzętu ochronnego i medycznego. Aby przyśpieszyć dostarczanie sprzętu medycznego w skali UE tam, gdzie jest on najpilniej potrzebny, UE stworzyła platformę koordynacyjną do spraw sprzętu medycznego COVID-19.

Wspólne zamówienia

UE ogłosiła cztery wspólne procedury przetargowe na maski ochronne i inne rodzaje środków ochrony osobistej.

28 lutego 2020 r. – ogłoszenie o przetargu na rękawiczki i fartuchy chirurgiczne
17 marca 2020 r. – dwa przetargi: pierwszy na maseczki, rękawiczki, gogle ochronne, osłony twarzy, maski chirurgiczne i kombinezony, a drugi – na respiratory
19 marca 2020 r. – przetarg na zestawy do testów

Zwiększenie produkcji środków ochrony osobistej

UE prowadzi rozmowy z sektorem, jak przekształcić linie produkcyjne, aby dostarczać więcej środków ochrony osobistej. Na przykład producenci wyrobów włókienniczych mogą produkować maski. Producentom przekazano też wytyczne w celu zwiększenia produkcji w trzech następujących kategoriach produktów: maski i inne środki ochrony indywidualnej, środki do mycia i dezynfekcji rąk oraz druk 3D.

Aby zagwarantować odpowiednie ilości sprzętu wszystkim państwom członkowskim, UE wprowadziła też uregulowania dotyczące eksportu środków ochrony indywidualnej poza UE.

Sprzęt medyczny

W ramach projektu rescEU Unia i kraje członkowskie pracują też nad stworzeniem wspólnych europejskich zapasów środków medycznych, takich jak maski i respiratory. Centrum Koordynacji Reagowania Kryzysowego zarządza dystrybucją sprzętu, aby zagwarantować, że trafi on tam, gdzie jest najbardziej potrzebny do leczenia zakażonych, ochrony zdrowia pracowników sektora opieki zdrowotnej oraz hamowania rozprzestrzeniania się wirusa.

UE ujednoliciła europejskie normy dotyczące dostaw medycznych i udostępniła je bezpłatnie w celu zwiększenia produkcji. Umożliwi to producentom szybsze wprowadzenie na rynek wysokiej jakości wyrobów.

Intensyfikacja badań nad metodami leczenia i szczepionkami

UE przyśpiesza i wspiera badania naukowe dotyczące COVID-19:

pozyskano 140 mln euro na opracowanie szczepionek, nowych metod leczenia, badań diagnostycznych i systemów medycznych, aby zapobiegać rozprzestrzenianiu się koronawirusa i ratować ludzkie życie
72 mln euro na leczenie i testy diagnostyczne za pośrednictwem inicjatywy w zakresie leków innowacyjnych (IMI) oprócz 45 mln euro pozyskanych od partnerów prywatnych
122 mln euro udostępnionych w ramach pilnego wezwania do wzmocnienia zdolności w zakresie produkcji i wdrażania nowych rozwiązań oraz do zwiększenia wiedzy na temat epidemii
48,2 mln euro z programu badawczego „Horyzont 2020” przeznaczono na 18 projektów i 140 zespołów badawczych
w ramach instrumentu „Akcelerator” Europejskiej Rady ds. Innowacji przeznaczono 314 mln euro dla MŚP i przedsiębiorstw typu start-up dysponujących innowacyjnymi rozwiązaniami, które mogłyby również pomóc powstrzymać COVID-19.

Kobieta pracująca w laboratorium zajmującym się badaniami w dziedzinie nowotworów Poza tym UE zaoferowała CureVac, innowacyjnej europejskiej firmie opracowującej szczepionki, wsparcie do kwoty 80 mln euro za pośrednictwem unijnej gwarancji na pożyczkę w Europejskim Banku Inwestycyjnym. Firma zamierza przeprowadzić badanie kliniczne szczepionki do czerwca 2020 r.

Wraz z kilkoma partnerami UE stworzyła europejską platformę danych dotyczących COVID-19, aby umożliwić szybkie gromadzenie i udostępnianie danych naukowych. Organizuje też ogólnoeuropejski hakaton oraz konferencję darczyńców online, aby zebrać fundusze na badania nad szczepionką.

Pandemia koronawirusa jest problemem o skali światowej, dlatego trzeba ją zwalczać w skali światowej. Świat musi szybko opracować i zastosować skuteczne metody diagnozy i leczenia oraz szczepionkę. Wraz z partnerami na całym świecie 4 maja 2020 r. Unia Europejska zorganizowała międzynarodową konferencję darczyńców, dzięki której udało się pozyskać 9,8 mld euro (czyli o 2,3 mld więcej niż pierwotnie planowano) kapitału początkowego na rozpoczęcie globalnej współpracy.

Więcej informacji o globalnej reakcji na pandemię koronawirusa

Ochrona zatrudnienia, wsparcie dla firm

Pracownica sklepu spożywczego w masce i rękawiczkach podczas pandemii koronawirusa UE i państwa członkowskie podejmują działania, aby do minimum ograniczyć społeczno-gospodarcze skutki pandemii COVID-19 i przywrócić zrównoważony rozwój gospodarczy.

UE wyłożyła pakiet środków o wartości 540 mld euro, aby pomóc państwom członkowskim. Obejmuje on trzy bezpośrednie siatki bezpieczeństwa dla pracowników, firm i krajów UE.

UE szybko przekierowała unijne fundusze, aby udzielić pomocy krajom UE:

37 mld euro z funduszy strukturalnych zasili kraje UE i ich obywateli, aby pomóc im w walce z pandemią
do państw członkowskich trafi do 800 mln euro z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej, który zmodyfikowano, aby umożliwić pomoc dla krajów UE dotkniętych takimi kryzysami zdrowia publicznego jak COVID-19
kolejne 3,1 mld euro z budżetu UE na 2020 r. przeznaczono na opanowanie sytuacji kryzysowej wywołanej przez COVID-19.

Poza tym UE umożliwiła też elastyczniejsze wykorzystanie funduszy strukturalnych. Pozwoli to krajom UE na przesuwanie środków finansowych pomiędzy różnymi funduszami i regionami, tak aby zaspokoić potrzeby związane z łagodzeniem społecznych i gospodarczych skutków pandemii. Kraje UE mogą się również zwrócić o stuprocentowe dofinansowanie z budżetu UE programów, których celem jest łagodzenie skutków pandemii COVID-19.

UE wprowadziła konkretne środki, które mają pomóc przedstawicielom zawodów szczególnie dotkniętych kryzysem, i zwiększyła środki na pomoc dla najbardziej potrzebujących, by wesprzeć obywateli UE, którzy najbardziej ucierpieli w obecnej sytuacji.

UE stosuje maksymalną elastyczność do przepisów budżetowych, aby pomóc władzom krajowym w udzielaniu wsparcia finansowego systemom opieki zdrowotnej i firmom oraz utrzymać zatrudnienie w czasie kryzysu. Złagodziła również unijne przepisy w sprawie pomocy państwa, aby rządy mogły utrzymać płynność gospodarki i wesprzeć osoby prywatne i firmy, a tym samym ochronić miejsca pracy.

W celu zapewnienia ciągłości gospodarczej UE współpracuje z krajami członkowskimi przy wyznaczaniu uprzywilejowanych korytarzy służących do transportu towarów. Jest to niezbędne do zapewnienia przepływu najbardziej potrzebnych towarów i usług w obrębie rynku wewnętrznego.

Europejski Bank Inwestycyjny oferuje małym i średnim przedsiębiorstwom w szczególnie trudnej sytuacji pomoc na utrzymanie płynności finansowej z ogólnoeuropejskiego funduszu gwarancyjnego o wartości 25 mld euro. Europejski Bank Centralny zapowiedział, że udostępni 1350 mld euro w ramach Pandemicznego Programu Zakupów Awaryjnych na zakup prywatnych i publicznych papierów wartościowych podczas kryzysu, oprócz uzgodnionego już wcześniej programu na kwotę 120 mld euro.

UE proponuje kompleksowy plan odbudowy gospodarki oparty na zmodyfikowanej propozycji dotyczącej kolejnego długoterminowego budżetu UE (czyli wieloletnich ram finansowych). Plan przewiduje dwie równoległe transformacje, ekologiczną i cyfrową, i wykorzystuje doświadczenia nabyte podczas obecnego kryzysu do budowania gotowości i odporności UE.

Unijna solidarność w praktyce

Razem wyjdziemy z kryzysu obronną ręką Kraje, regiony i miasta w całej UE wyciągają pomocną dłoń do sąsiadów i najbardziej potrzebujących, oferując środki ochrony indywidualnej, takie jak maski, oraz pomoc w leczeniu zagranicznych pacjentów i transportowaniu do ojczyzny osób, które utknęły za granicą. Na tym właśnie polega europejska solidarność.

Przykłady europejskiej solidarności:

Francja ofiarowała Włochom milion masek
Niemcy dostarczyły do Włoch siedem ton sprzętu medycznego, w tym respiratory i silikonowe maski do resuscytacji, pomagające w ratowaniu życia
Czechy dostarczyły do Włoch 10 tys. kombinezonów ochronnych i respiratorów wydrukowanych w technice 3D
Austria, Niemcy i Luksemburg przejęły pacjentów od Włoch i Francji
Polska, Rumunia i Niemcy wysłały do Włoch zespoły lekarzy, którzy pomogą w leczeniu pacjentów w tamtejszych szpitalach
pół miliona obywateli UE uzyskało pomoc w powrocie do domu z zagranicy.

Zestawienie informacji: Europejska solidarność w praktyce

UE zadeklarowała również globalny pakiet wsparcia o wartości 36 mld euro. Pomoże on krajom partnerskim w walce z pandemią.

Ponieważ większość ludzi nie zdaje sobie sprawy z tego, jak wiele działań podejmuje Unia Europejska w walce z pandemią COVID-19, instytucje europejskie organizują kampanię #EuropeansAgainstCovid19. Jej celem jest rozpowszechnianie informacji o tym, jak UE walczy z pandemią i łagodzi gospodarcze skutki kryzysu, oraz uświadamianie społeczeństwu, że ten kryzys możemy pokonać wyłącznie wspólnymi siłami, w duchu europejskiej solidarności i jedności.

Walka z dezinformacją – COVID-19

Dezinformacja UE coraz intensywniej zwalcza rozpowszechnianie niesprawdzonych informacji i działania dezinformacyjne. Dostęp do wiarygodnych źródeł aktualnych informacji na temat pandemii COVID-19 ma w tej chwili pierwszorzędne znaczenie.

UE przeciwdziała dezinformacji, rozpowszechniając informacje przejrzyste, aktualne i oparte na faktach. Informacje poparte dowodami naukowymi ratują ludzkie życie.

W zwalczaniu dezinformacji UE ściśle współpracuje z platformami internetowymi, które zachęca do promowania wiarygodnych źródeł, degradowania informacji, które po sprawdzeniu okazały się nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd, oraz usuwania treści nielegalnych lub niebezpiecznych dla zdrowia.

Na stronie internetowej www.EUvsDisinfo.eu ujawniono, opublikowano i zaktualizowano ponad 110 nieprawdziwych informacji na temat koronawirusa.

Więcej informacji o wspólnym komunikacie w sprawie dezinformacji opublikowanym 10 czerwca.

Ty też możesz pomóc w zwalczaniu dezinformacji: sprawdzaj otrzymane informacje i nie udostępniaj niesprawdzonych informacji z podejrzanych źródeł!